Docenten

Home / Docenten    |    Terug

Aan de slag met Geschiedenislokaal Utrecht WO1

Je kunt Geschiedenislokaal Utrecht WO1 op verschillende manieren in de klas gebruiken. Hieronder een aantal tips met daarbij de tijd die werkvormen en opdrachten in beslag nemen, het niveau en welke doelen je ermee behaalt. Bij Opdrachten staat een overzicht van de uitgewerkte opdrachten voor de leerlingen. Wil je weten hoe andere docenten het werken met GeschiedenislokaalUtrechtWO1 hebben ervaren? Bekijk hier reacties van docenten.

 

Themafilmpjes (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 15 min)
Welke bronnen horen bij elkaar? (vmbo 3, havo 3 - 20 min)

Bronnen in de goede volgorde zetten (vmbo 3/4 - 20 min)

Digitaal bronnenspel maken (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 les uur)

Bronnen klassikaal (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 30 min)

Multiperspectiviteit (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 30 min)

Ansichtkaart (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Dagboek (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Facebook (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Ontwerp Tentoonstelling (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Bezoek aan een Plaats van Herinnering (vmbo 3/4, havo 3/4/5, vwo 3/4/5 - 1 dagdeel)

Kleine onderzoeksopdrachten (havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Praktische opdracht (havo 4/5, vwo 4/5 - 10 slu)

Profielwerkstuk (havo 4/5, vwo 4/5 - 40 slu)

Les: Einde van WO1 en neutraliteit (havo 4, vwo 5 - 1 lesuur)

 

Themafilmpjes (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 15 min)

Doel: kennismaking met een WO1-thema, inleven in de tijd van WO1, link leggen tussen toen en nu

De filmpjes over soldaat Geert Been, Belgische vluchteling Frans Nagels, huisvrouw Annie van Dijk en gravin Elisabeth Bentinck vormen de introductie op de thema's Mobilisatie, Belgische vluchtelingen, Dagelijks leven en de Komst van keizer Wilhelm II. Je kunt (één van) de filmpjes in de klas laten zien en nabespreken aan de hand van de volgende vragen:

- Wat zijn belangrijke trefwoorden die bij dit thema horen?
- Wat kom je aan de hand van dit personage te weten over de Eerste Wereldoorlog?
- Welke vragen roept het filmpje op? Deze vragen kunnen evt. verder onderzocht worden aan de hand van de bronnen op de website.
- Kun je situaties en plekken uit onze eigen tijd bedenken die lijken op wat er toen is gebeurd? Wat zijn overeenkomsten/verschillen?

 

Welke bronnen horen bij elkaar? (vmbo 3, havo 3 - 20 min)

Doel: bronnen in de context plaatsen, relatie tussen verschillende bronnen ontdekken

Er zijn vier sets van elk twee bronnen. Welke twee bronnen horen bij elkaar? De bronnen bevinden zich ook op deze website.

Ga naar het koppelspel

 

Bronnen in de goede volgorde zetten (vmbo 3/4 - 20 min)

Doel: bronnen in context plaatsen, het verloop van enkele belangrijke gebeurtenissen in Nederland/Utrecht tijdens WO1 kennen

Vijf bronnen staan in willekeurige volgorde. Wat is de goede chronologische volgorde van de gebeurtenissen waar de bronnen bij horen? De bronnen staan ook op deze website.

Ga naar het reeksspel

 

Digitaal bronnenspel maken (vmbo3/4, havo 3, vwo 3 - 1 les uur)

Doel: op een speelse manier met historische bronnen werken

Met de bronnen op de website kun je leerlingen zelf een digitaal spel laten maken met de website https://www.erfgoedtools.nl/. Verschillende mogelijkheden: memory, plaatsspel, koppelspel, reeksspel.

 

Bronnen klassikaal (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -30 min)

Doel: informatie uit een bron kunnen halen, kritisch omgaan met historische bronnen

Kies van elk van de thema's Mobilisatie, Belgische vluchtelingen, Dagelijks leven en de Komst van keizer Wilhelm II één of een paar bronnen en laat die op het digibord zien. Bespreek aan de hand van de bron(nen) het thema. Je kunt bij elke bron de volgende vragen stellen:

- Wat zie je op deze bron?
- Wat betekent dit?
- Bij welk thema hoort deze bron?
- Wat vertelt deze bron over het thema?
- Wie zou de maker van deze bron kunnen zijn?
- Welke bedoeling kan de maker van deze bron gehad hebben?
- Hoe betrouwbaar is deze bron?
- Wat zou je nog meer willen weten over deze bron?

 

Multiperspectiviteit (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -30 min)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd)

Laat de leerlingen een thema of enkele bronnen daaruit bekijken vanuit een bepaald personage, bijv. een soldaat, een officier, een gevluchte Belgische militair, de vrouw van een gevluchte Belgische militair, een kind, een huisvrouw, een burgemeester, een vrouw die soldaten ingekwartierd krijgt, etc. Wat betekenen de bronnen voor jou?

 

Ansichtkaart (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd), creatief omgaan met historische bronnen

Laat de leerlingen na het bekijken van een filmpje en de bronnen bij een thema een ansicht sturen aan een te kiezen persoon. Ze leven zich in in een personage tijdens de Eerste Wereldoorlog en de situatie waarin hij/zij leefde. Aan wie zou jij een ansichtkaart sturen (in een tijd zonder sociale media!) en wat zou je schrijven? Bekijk voor een voorbeeldbrief het filmpje over Geert Been.

Opdracht Ansichtkaart (pdf)

 

Dagboek (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd), creatief omgaan met historische bronnen

Laat de leerlingen aan de hand van de filmpjes en de bronnen op de site een dag beschrijven uit het leven van een gemobiliseerde soldaat, een Belgische vluchteling, een huisvrouw in een Utrechtse stad, voormalig keizer Wilhelm II of iemand anders uit zijn omgeving, zoals zijn adjudant Sigurd von Ilsemann of Elisabeth van Aldenburg Bentinck (dochter van de kasteelheer van Amerongen en latere echtgenote van Von Ilsemann).

Opdracht Dagboek (pdf)

 

Facebook (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd), creatief omgaan met historische bronnen

Maak een facebookpagina voor een personage uit één van de filmpjes of aan de hand van de bronnen. Bekijk voor een voorbeeld het filmpje over Elisabeth Bentinck.

Opdracht Facebook (pdf)

 

Ontwerp Tentoonstelling (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Doel: actief historisch denken, bronnen kunnen plaatsen in breder kader

Help het museum om aan de hand van gegeven bronnen en begrippen een tentoonstellingsontwerp te maken over Utrecht tijdens WO1

Opdracht Tentoonstelling (pdf)

Bronnen bij opdracht Tentoonstelling (pdf)

 

Bezoek aan een Plaats van Herinnering (vmbo 3/4, havo 3/4/5, vwo 3/4/5 -1 dagdeel)

Doel: historisch besef vergroten, betekenis geven aan de eigen omgeving, werken met bronnen op locatie

Gebruik de filmpjes en de bronnen op de website als voorbereiding voor een bezoek aan één van de Plaatsen van Herinnering.Kleine onderzoeksopdrachten (havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)">

Opdracht Plaats van Herinnering (pdf)

 

Kleine onderzoeksopdrachten (havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren en daaruit conclusies trekken

Laat een groepje leerlingen met behulp van de bronnen op de website een onderzoekje doen naar één van de 4 thema’s. Dat kan aan de hand van de volgende onderzoeksvragen:

- Wat merkten de Utrechters van de mobilisatie?
- Hoe gingen de Utrechters om met de Belgische vluchtelingen? (onderscheid militairen/burgers)
- Hoe beïnvloedde de Eerste Wereldoorlog het dagelijks leven van de Utrechters?
- Wat betekende de aanwezigheid van Wilhelm II eerst op Kasteel Amerongen en later in Huis Doorn voor de Utrechters?

Klein bronnenonderzoek (pdf)
Bronnen en thema (pdf)

 

Praktische opdracht (havo 4/5, vwo 4/5 -10 slu)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren en daaruit conclusies trekken

Grotere onderzoeksopdrachten: Onderzoek Mobilisatie (pdf), Onderzoek Belgische vluchtelingen (pdf), Onderzoek Dagelijks leven (pdf), Onderzoek Komst van keizer Wilhelm II (pdf)

 

Profielwerkstuk (havo 4/5, vwo 4/5 -40 slu)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren en daaruit conclusies trekken

De bronnen op de website lenen zich goed voor het maken van een profielwerkstuk. Leerlingen kunnen via het tabblad Links evt. verder zoeken naar informatie en aanvullende bronnen.

Profielwerkstuk (pdf)

 

Les: Einde van WO1 en neutraliteit (havo 4, vwo 5 - 1 lesuur)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren, conclusies trekken, verband leggen met de actualiteit

De bronnen over keizer Wilhelm II en de Nederlandse neutraliteit nodigen uit om die te vergelijken met de actualiteit: hoe zouden wij tegenwoordig omgaan met het begrip neutraliteit en het al dan niet opnemen van omstreden personen?

Les Einde WO1 en neutraliteit (pdf)

Grapje.JPG Huisvrouw in 1916.jpg Koppelspel.jpg Reeksspel.jpg Ansichten aan Geert Been.jpg Website - docent 1.JPG Fotoinzet  tabaksdoos Frans Nagel 1.JPG Brieven Geert Been.jpg facebookpagina Sigurd von Ilsemann.jpg Website - leerlingen 1.JPG bons peulvruchten.jpg Doorn Paviljoen tentoonstelling WO1 6.JPG 20150402_114340.jpg

Geschiedenislokaal Utrecht WO I

Docenten

Omschrijving

Aan de slag met Geschiedenislokaal Utrecht WO1

Je kunt Geschiedenislokaal Utrecht WO1 op verschillende manieren in de klas gebruiken. Hieronder een aantal tips met daarbij de tijd die werkvormen en opdrachten in beslag nemen, het niveau en welke doelen je ermee behaalt. Bij Opdrachten staat een overzicht van de uitgewerkte opdrachten voor de leerlingen. Wil je weten hoe andere docenten het werken met GeschiedenislokaalUtrechtWO1 hebben ervaren? Bekijk hier reacties van docenten.

 

Themafilmpjes (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 15 min)
Welke bronnen horen bij elkaar? (vmbo 3, havo 3 - 20 min)

Bronnen in de goede volgorde zetten (vmbo 3/4 - 20 min)

Digitaal bronnenspel maken (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 les uur)

Bronnen klassikaal (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 30 min)

Multiperspectiviteit (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 30 min)

Ansichtkaart (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Dagboek (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Facebook (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Ontwerp Tentoonstelling (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Bezoek aan een Plaats van Herinnering (vmbo 3/4, havo 3/4/5, vwo 3/4/5 - 1 dagdeel)

Kleine onderzoeksopdrachten (havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Praktische opdracht (havo 4/5, vwo 4/5 - 10 slu)

Profielwerkstuk (havo 4/5, vwo 4/5 - 40 slu)

Les: Einde van WO1 en neutraliteit (havo 4, vwo 5 - 1 lesuur)

 

Themafilmpjes (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 15 min)

Doel: kennismaking met een WO1-thema, inleven in de tijd van WO1, link leggen tussen toen en nu

De filmpjes over soldaat Geert Been, Belgische vluchteling Frans Nagels, huisvrouw Annie van Dijk en gravin Elisabeth Bentinck vormen de introductie op de thema's Mobilisatie, Belgische vluchtelingen, Dagelijks leven en de Komst van keizer Wilhelm II. Je kunt (één van) de filmpjes in de klas laten zien en nabespreken aan de hand van de volgende vragen:

- Wat zijn belangrijke trefwoorden die bij dit thema horen?
- Wat kom je aan de hand van dit personage te weten over de Eerste Wereldoorlog?
- Welke vragen roept het filmpje op? Deze vragen kunnen evt. verder onderzocht worden aan de hand van de bronnen op de website.
- Kun je situaties en plekken uit onze eigen tijd bedenken die lijken op wat er toen is gebeurd? Wat zijn overeenkomsten/verschillen?

 

Welke bronnen horen bij elkaar? (vmbo 3, havo 3 - 20 min)

Doel: bronnen in de context plaatsen, relatie tussen verschillende bronnen ontdekken

Er zijn vier sets van elk twee bronnen. Welke twee bronnen horen bij elkaar? De bronnen bevinden zich ook op deze website.

Ga naar het koppelspel

 

Bronnen in de goede volgorde zetten (vmbo 3/4 - 20 min)

Doel: bronnen in context plaatsen, het verloop van enkele belangrijke gebeurtenissen in Nederland/Utrecht tijdens WO1 kennen

Vijf bronnen staan in willekeurige volgorde. Wat is de goede chronologische volgorde van de gebeurtenissen waar de bronnen bij horen? De bronnen staan ook op deze website.

Ga naar het reeksspel

 

Digitaal bronnenspel maken (vmbo3/4, havo 3, vwo 3 - 1 les uur)

Doel: op een speelse manier met historische bronnen werken

Met de bronnen op de website kun je leerlingen zelf een digitaal spel laten maken met de website https://www.erfgoedtools.nl/. Verschillende mogelijkheden: memory, plaatsspel, koppelspel, reeksspel.

 

Bronnen klassikaal (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -30 min)

Doel: informatie uit een bron kunnen halen, kritisch omgaan met historische bronnen

Kies van elk van de thema's Mobilisatie, Belgische vluchtelingen, Dagelijks leven en de Komst van keizer Wilhelm II één of een paar bronnen en laat die op het digibord zien. Bespreek aan de hand van de bron(nen) het thema. Je kunt bij elke bron de volgende vragen stellen:

- Wat zie je op deze bron?
- Wat betekent dit?
- Bij welk thema hoort deze bron?
- Wat vertelt deze bron over het thema?
- Wie zou de maker van deze bron kunnen zijn?
- Welke bedoeling kan de maker van deze bron gehad hebben?
- Hoe betrouwbaar is deze bron?
- Wat zou je nog meer willen weten over deze bron?

 

Multiperspectiviteit (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -30 min)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd)

Laat de leerlingen een thema of enkele bronnen daaruit bekijken vanuit een bepaald personage, bijv. een soldaat, een officier, een gevluchte Belgische militair, de vrouw van een gevluchte Belgische militair, een kind, een huisvrouw, een burgemeester, een vrouw die soldaten ingekwartierd krijgt, etc. Wat betekenen de bronnen voor jou?

 

Ansichtkaart (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd), creatief omgaan met historische bronnen

Laat de leerlingen na het bekijken van een filmpje en de bronnen bij een thema een ansicht sturen aan een te kiezen persoon. Ze leven zich in in een personage tijdens de Eerste Wereldoorlog en de situatie waarin hij/zij leefde. Aan wie zou jij een ansichtkaart sturen (in een tijd zonder sociale media!) en wat zou je schrijven? Bekijk voor een voorbeeldbrief het filmpje over Geert Been.

Opdracht Ansichtkaart (pdf)

 

Dagboek (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd), creatief omgaan met historische bronnen

Laat de leerlingen aan de hand van de filmpjes en de bronnen op de site een dag beschrijven uit het leven van een gemobiliseerde soldaat, een Belgische vluchteling, een huisvrouw in een Utrechtse stad, voormalig keizer Wilhelm II of iemand anders uit zijn omgeving, zoals zijn adjudant Sigurd von Ilsemann of Elisabeth van Aldenburg Bentinck (dochter van de kasteelheer van Amerongen en latere echtgenote van Von Ilsemann).

Opdracht Dagboek (pdf)

 

Facebook (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: standplaatsgebondenheid (inleven in een personage in een andere tijd), creatief omgaan met historische bronnen

Maak een facebookpagina voor een personage uit één van de filmpjes of aan de hand van de bronnen. Bekijk voor een voorbeeld het filmpje over Elisabeth Bentinck.

Opdracht Facebook (pdf)

 

Ontwerp Tentoonstelling (vmbo 3/4, havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)

Doel: actief historisch denken, bronnen kunnen plaatsen in breder kader

Help het museum om aan de hand van gegeven bronnen en begrippen een tentoonstellingsontwerp te maken over Utrecht tijdens WO1

Opdracht Tentoonstelling (pdf)

Bronnen bij opdracht Tentoonstelling (pdf)

 

Bezoek aan een Plaats van Herinnering (vmbo 3/4, havo 3/4/5, vwo 3/4/5 -1 dagdeel)

Doel: historisch besef vergroten, betekenis geven aan de eigen omgeving, werken met bronnen op locatie

Gebruik de filmpjes en de bronnen op de website als voorbereiding voor een bezoek aan één van de Plaatsen van Herinnering.Kleine onderzoeksopdrachten (havo 3, vwo 3 - 1 lesuur)">

Opdracht Plaats van Herinnering (pdf)

 

Kleine onderzoeksopdrachten (havo 3, vwo 3 -1 lesuur)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren en daaruit conclusies trekken

Laat een groepje leerlingen met behulp van de bronnen op de website een onderzoekje doen naar één van de 4 thema’s. Dat kan aan de hand van de volgende onderzoeksvragen:

- Wat merkten de Utrechters van de mobilisatie?
- Hoe gingen de Utrechters om met de Belgische vluchtelingen? (onderscheid militairen/burgers)
- Hoe beïnvloedde de Eerste Wereldoorlog het dagelijks leven van de Utrechters?
- Wat betekende de aanwezigheid van Wilhelm II eerst op Kasteel Amerongen en later in Huis Doorn voor de Utrechters?

Klein bronnenonderzoek (pdf)
Bronnen en thema (pdf)

 

Praktische opdracht (havo 4/5, vwo 4/5 -10 slu)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren en daaruit conclusies trekken

Grotere onderzoeksopdrachten: Onderzoek Mobilisatie (pdf), Onderzoek Belgische vluchtelingen (pdf), Onderzoek Dagelijks leven (pdf), Onderzoek Komst van keizer Wilhelm II (pdf)

 

Profielwerkstuk (havo 4/5, vwo 4/5 -40 slu)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren en daaruit conclusies trekken

De bronnen op de website lenen zich goed voor het maken van een profielwerkstuk. Leerlingen kunnen via het tabblad Links evt. verder zoeken naar informatie en aanvullende bronnen.

Profielwerkstuk (pdf)

 

Les: Einde van WO1 en neutraliteit (havo 4, vwo 5 - 1 lesuur)

Doel: bronnen onderzoeken, interpreteren, conclusies trekken, verband leggen met de actualiteit

De bronnen over keizer Wilhelm II en de Nederlandse neutraliteit nodigen uit om die te vergelijken met de actualiteit: hoe zouden wij tegenwoordig omgaan met het begrip neutraliteit en het al dan niet opnemen van omstreden personen?

Les Einde WO1 en neutraliteit (pdf)